Karadağ’da E-Ticaret Şirketi Kurmak: Mağaza, Ödeme ve Kargo Pratiği

Türkiye’de online mağaza işleten girişimcilerin bir bölümü, Avrupa pazarına daha yakın bir şirket yapısı için Karadağ’ı değerlendiriyor. Karadağ’da e-ticaret şirketi kurmak klasik bir d.o.o. kuruluşuyla başlar, ancak ödeme altyapısı, KDV kaydı, kargo ve iade düzeni gibi e-ticarete özgü adımlar kuruluştan daha fazla planlama ister. Bu yazıda sürecin tamamını mağazanın açılışından ilk iadeye kadar anlatıyoruz.

E-ticaret şirketi hangi yapıda kurulur?

Standart yapı sınırlı sorumlu şirket, yani d.o.o.’dur. Faaliyet kodu olarak perakende ve internet üzerinden satış seçilir; ürün grubuna göre ek kodlar eklenir. Kuruluşun kendisi diğer şirketlerden farklı değildir, ayrıntısı d.o.o. şirket nedir yazımızda. Fark, kuruluş dilekçesinde faaliyetin internet satışı olarak doğru tanımlanmasında; banka ve ödeme kuruluşu başvurularında bu tanım sorulur.

Kuruluş aşamasında karar verilmesi gereken ikinci konu stok yeri. Stok Karadağ’da mı, Türkiye’de mi, yoksa tedarikçiden doğrudan mı gidecek? Fatura ve KDV akışı bu karara göre kurulur ve sonradan değiştirmek yeniden yapılandırma gerektirir.

KDV kaydı ne zaman yapılmalı?

Karadağ’da KDV kaydı yıllık ciro eşiği aşıldığında zorunlu, aşılmadan önce isteğe bağlıdır. E-ticaret şirketleri için erken kayıt çoğunlukla mantıklı, çünkü ürün alımı, kargo, reklam ve yazılım giderlerinin KDV’si ancak kayıtlı şirkette indirilebilir. Yurt dışından mal getiren mağaza ithalatta KDV ödediği için kayıt fiilen ilk sevkiyatta gündeme gelir.

Oranlar ve beyan düzeni Karadağ vergi sistemi ve PDV yazımızda. E-ticarete özgü nokta, satışın hedef ülkeye göre farklı KDV muamelesi görmesi: Karadağ içine satış yerel KDV’li, yurt dışına satış ihracat olarak işlenir ve alıcı ülkenin gümrük kuralları alıcı tarafında devreye girer.

Ödeme altyapısı nasıl kurulur?

Online mağazanın kalbi ödeme kabulü. Üç katman var:

• Yerel banka sanal POS: Karadağ bankalarının e-ticaret çözümü, euro tahsilat, yerel ve bölgesel kartlar için uygun
• Uluslararası ödeme kuruluşları: bazıları Karadağ şirketlerine hesap açar, bazıları açmaz; ürün grubu ve hedef pazar belirleyici
• Pazar yeri ödemeleri: Avrupa pazar yerlerinde satış yapılıyorsa tahsilat pazar yeri üzerinden şirket hesabına gelir

Başvuruların hepsinde şirketin banka hesabı, mağaza adresi, ürün listesi, iade politikası ve ortakların kimlik belgeleri istenir. Banka hesabı açılış hazırlığını Karadağ’da banka hesabı açma yazımızda anlattık; sanal POS başvurusu aynı dosyanın devamıdır.

Kargo ve iade düzeni nasıl işler?

Karadağ’dan Avrupa’ya kargo uluslararası taşıyıcılarla yapılır ve AB dışı çıkış olduğu için her gönderi ihracat beyanı taşır. Alıcı tarafında gümrük ve KDV hedef ülkenin kuralına göre işler; düşük değerli gönderilerde süreç basittir, yüksek değerde alıcıya ek maliyet çıkabilir. Mağaza sayfasında bunun açık yazılması iade oranını düşürür.

İade akışı için üç seçenek kullanılıyor:

1. Avrupa içinde bir iade adresi, toplanan iadelerin dönemsel olarak Karadağ’a getirilmesi
2. Doğrudan Karadağ’a iade, düşük hacimli ve yüksek değerli ürünlerde
3. İade istenmeden yerinde çözüm, düşük değerli ürünlerde

Hangisinin uygun olduğu ürün fiyatına ve hacme göre belirlenir; ilk yılda ikinci seçenekle başlayıp hacim arttıkça ilkine geçen mağaza sayısı fazla.

Fatura, muhasebe ve mali mühür

Her satış için fatura düzenlenir ve muhasebeye işlenir. Karadağ’da fatura ve kasa işlemleri elektronik olarak kayıt altına alınır; online mağazada ödeme altyapısıyla fatura sisteminin entegrasyonu kuruluşun hemen ardından yapılır. Pazar yerlerinden gelen tahsilatlar dönemsel özetlerle muhasebeye aktarılır.

Aylık KDV beyanı, yıllık mali tablolar ve kurumlar vergisi beyanı muhasebe bürosu tarafından yürütülür; kapsamı Karadağ muhasebe hizmetleri yazımızda. E-ticaret şirketinde işlem sayısı yüksek olduğu için muhasebe ücreti sabit değil, hacme göre belirlenir; bunu kuruluş teklifinde açık yazıyoruz.

Hangi ürün grupları ek izin ister?

Gıda, kozmetik, takviye, elektronik ve çocuk ürünleri gibi gruplarda ürün güvenliği ve etiket kuralları devreye girer; bazı gruplarda satış öncesi kayıt ya da bildirim gerekir. Yurt dışına satışta hedef ülkenin kuralları da eklenir. Ürün grubunu kuruluş görüşmesinde netleştiriyor ve gerekli adımları takvime koyuyoruz; sonradan öğrenilen bir etiket kuralı en pahalı sürprizdir.

E-ticaret şirketiyle oturum ve ekip

E-ticaret şirketi, diğer şirketler gibi ortak ya da direktör olarak oturum başvurusuna dayanak olur. Faaliyetin gerçekliğini gösteren mağaza, satış kayıtları ve muhasebe dosyayı güçlendirir. Müşteri hizmeti ya da depo için personel alındığında çalışma izni ve bordro süreci başlar; kuralları Karadağ çalışma izni yazımızda.

Türkiye’den uzaktan çalışan ekip üyeleri için ise hizmet sözleşmesi ve fatura düzeni kurulur; bordroya girmeden çalışan model küçük mağazalarda yaygın.

Pazar yerleri ve kendi mağazanız: hangisiyle başlamalı?

Avrupa pazar yerlerinde satış, trafik ve ödeme altyapısını hazır verir; komisyon ve kurallar karşılığında ilk satışa en kısa yoldan ulaşılır. Kendi mağazanız marka ve müşteri verisi sağlar, ancak trafik için reklam bütçesi ister. Karadağ şirketiyle her ikisi de mümkün; pazar yeri hesabı açılışında şirket belgeleri, banka hesabı ve KDV durumu istenir, bazı pazar yerleri AB dışı satıcılar için ek doğrulama uygular.

Müşterilerimizin çoğu ilk altı ayı pazar yerinde, sonrasını iki kanalı birlikte götürerek geçiriyor. Her iki kanalın tahsilatı aynı şirket hesabına gelir ve muhasebede kanal bazında ayrılır.

Reklam, yazılım ve yurt dışı hizmet giderleri nasıl işlenir?

Online mağazanın giderlerinin büyük bölümü yurt dışındaki platformlardan gelir: reklam, mağaza yazılımı, ödeme altyapısı, tasarım hizmetleri. Bu giderler şirket adına düzenlenmiş faturalarla muhasebeye girer ve yurt dışından alınan hizmetlerde KDV tarafında ters yükleme düzeni uygulanır; muhasebe bürosu bunu aylık beyanda işler. Faturaların şirket unvanı ve vergi numarasıyla düzenlenmesi için platform hesaplarının baştan şirket bilgileriyle açılması gerekir.

Kişisel kartla ödenen platform giderleri sonradan şirkete aktarılabilir, ancak her biri için belge ve açıklama gerekir; şirket kartıyla ödemek bu yükü ortadan kaldırır.

Başlamadan önce netleştirilecek beş karar

Stok yeri, KDV kaydı zamanı, ödeme altyapısı, iade adresi ve ürün grubu izinleri. Bu beşi kuruluştan önce kararlaştırıldığında mağaza ilk ayda satışa açılır; sonraya bırakıldığında her biri bir ay ekler. Kuruluş, muhasebe ve oturumu tek pakette yürütmek için paketlerimizi inceleyin; ürün grubunuzu ve hedef pazarınızı bize yazın, hangi ödeme ve kargo düzeninin sizin için işlediğini ilk görüşmede söyleyelim.

Sık Sorulan Sorular

Karadağ şirketiyle Avrupa’ya online satış yapabilir miyim?

Evet. Karadağ şirketi Avrupa ve dünyaya satış yapabilir. AB dışı bir ülkeden gönderim yapıldığı için alıcı tarafında gümrük ve KDV kuralları hedef ülkeye göre işler; ürün grubuna göre akışı birlikte kuruyoruz.

Online mağaza için KDV kaydı zorunlu mu?

Yıllık ciro eşiği aşıldığında zorunlu, aşılmadan önce isteğe bağlıdır. Yurt dışından mal alan ve KDV’li gider yapan mağazalar için erken kayıt çoğunlukla avantajlı olur; hesabı kuruluşta yapıyoruz.

Hangi ödeme altyapıları Karadağ şirketine hesap açıyor?

Yerel bankaların sanal POS hizmeti ve bazı uluslararası ödeme kuruluşları Karadağ şirketleriyle çalışır. Hangisinin açılacağı ürün grubuna, hedef pazara ve bankanın faaliyet değerlendirmesine bağlıdır; başvuruyu dosyayla birlikte hazırlıyoruz.

Stoğu Türkiye’de tutup Karadağ şirketiyle satabilir miyim?

Fiziksel olarak mümkün, ancak fatura, gümrük ve KDV akışı stoğun bulunduğu yere göre kurulur. Dropshipping benzeri modellerde sözleşme ve fatura zincirini baştan tasarlamak gerekir.

E-ticaret şirketiyle oturum alabilir miyim?

Evet. E-ticaret şirketi de diğer şirketler gibi ortak ya da direktör olarak oturum başvurusuna dayanak olur. Faaliyetin gerçek olduğunu gösteren mağaza, satış ve muhasebe kayıtları dosyayı güçlendirir.